Znaj ryzyko - kampania społeczna

głód substancjiGłód substancji jest subiektywnym pragnieniem i znaczącym objawem uzależnienia od alkoholu. Objawia się psychicznym i emocjonalnym dyskomfortem oraz natrętnymi myślami o alkoholu. Jest to doświadczenie zróżnicowane ze względu na częstotliwość pojawiania się, intensywność i długość trwania. Nabycie umiejętności rozpoznawania i radzenia sobie z głodem jest często centralnym punktem programu leczenia uzależnienia.

Ostatnie badania wykazały że jest istotny związek pomiędzy głodem substancji a impulsywnością. Impulsywność, jako element nałogu, może wywodzić się z dwóch rdzeni:

  1. zwiększonej wrażliwości na nagrodę, co motywuje do sięgania po substancje,
  2. zwiększonego zapotrzebowania na stymulacje, pomimo potencjalnych negatywnych konsekwencji danego zachowania.

Okazuje się, że zwiększona wrażliwość na nagrodę może być predyktorem uzależnienia od alkoholu, zaś na stymulację – uzależnienia od narkotyków.

Pojawiają się jednak badania, które kwestionują taką zależność. Postanowiono np. sprawdzić zależność pomiędzy impulsywnością, rozumianą jako poszukiwanie stymulacji, doświadczaniem głodów a złamaniem abstynencji u pacjentów uzależnionych od alkoholu, uczestniczących w terapii poznawczo-behawioralnej. Z badania wykluczono pacjentów z rozpoznaniem uzależnienia mieszanego bądź stosujących środki a- lub antagonistyczne do substancji, od której są uzależnieni. Narzędziami, które zastosowano, były kwestionariusze służące zbadaniu głębokości poziomu uzależnienia (The Severity of Alcohol Dependence Questionnaire, SADQ) , częstotliwości występowania głodów (The Alcohol Craving Experience Questionnaire – Frequency, ACE-F), impulsywności (Dickman’s Impulsivity Inventory – Dysfunctional Impulsivity Scale, DIS) oraz wywiady wystandaryzowane, mające na celu określenie wzorów i stylów picia.

Badacze postawili kilka hipotez m.in. takich, że impulsywność istotnie pozytywnie koreluje z prawdopodobieństwem wystąpienia głodów oraz że im bardziej nasilony głód i większa impulsywność, tym większe ryzyko złamania abstynencji. Było to pierwsze badanie analizujące związek pomiędzy impulsywnością, rozumianą jako poszukiwanie stymulacji, a głodami w odniesieniu do przewidywania efektywności prowadzonego leczenia.

Wyższe zapotrzebowanie na stymulacje związane było z częściej występującymi głodami oraz podwyższonym ryzykiem powrotu do nałogu. Wykazano, że istnieje ważny statystycznie związek pomiędzy tak rozumianą impulsywnością a głodami. Owa impulsywność stanowiła czynnik pośredniczący. Nie potwierdzono natomiast, by impulsywność zwiększała prawdopodobieństwo złamania abstynencji w wyniku pojawiających się głodów substancji.

Wpływ impulsywności na rozwój głodów tłumaczono ograniczoną zdolnością poznawczą do rozpoznawania i wyhamowywania głodów. Oznacza to konieczność pracy nad umiejętnością rozpoznawania zachowań nałogowych nakierowanych na ich rozwój i intensyfikację, zanim jeszcze myśli na ten temat znajdą się w polu świadomości. Nabycie umiejętności wczesnego rozpoznania tych dążeń wydaje się być krytyczne w przerwaniu cyklu rozwoju głodu i ograniczeniu jego intensywności.

Źródło:

Coates J.M., Gullo M.J., Feeney G.F.X., McD. Young R., Dingle G.A., Clark P.J., Connor J.P.,  Craving Mediates the Effect of Impulsivity on Lapse-Risk During Alcohol Use Disorder Treatment, Addictive Behaviors, 105, 2020.

Napisz komentarz

Przejdź do treści