Znaj ryzyko - kampania społeczna

Anatomia ludzkiego ciałaAlkohol szkodzi całemu ciału i zaburza funkcjonowanie wszystkich układów. Ostre i przewlekłe spożywanie procentów prowadzi do zmian w masie i działaniu mięśni szkieletowych, prowadząc do miopatii alkoholowej. W związku z ograniczonymi badaniami w tym zakresie, problemowi przyjrzeli się badacze z Luizjany.

Mięśnie szkieletowe przytwierdzone są do kości bezpośrednio lub pośrednio – za pomocą ścięgien. Te ostatnie zaś zbudowane są z mocnych wiązek włókien kolagenowych. To przede wszystkim dzięki mięśniom szkieletowym możemy się poruszać. To one wspierają szkielet i stanową około 70 proc. masy komórkowej organizmu. Temu, jak alkohol wpływa na ten obszar ciała, przyjrzeli się badacze: Liz Simon, Brianna L. Bourgeois, i Patricia E. Molina (Katedra Fizjologii i Centrum Kompleksowych Badań nad Alkoholem-HIV/AIDS, Centrum Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Stanowego Luizjany).

Miopatia alkoholowa a nadużywanie alkoholu

Zespół zwrócił uwagę, że miopatia alkoholowa, czyli postępujący zanik mięśni po dłuższym okresie nadużywania alkoholu, jest jedną z najwcześniejszych patologicznych zmian tkanek związanych ze spożyciem alkoholu i ulega stopniowemu zaostrzeniu w wyniku skumulowanego, długotrwałego nadużywania alkoholu.

“[…] mechanizmy zależne od alkoholu są wieloczynnikowe i wpływają na sygnalizację anaboliczną [synteza białek] i kataboliczną [rozkład białek], bioenergetykę mitochondriów, przebudowę macierzy zewnątrzkomórkowej i zmiany epigenomiczne” – wskazują naukowcy, którzy przeanalizowali dane z badań klinicznych i przedklinicznych na podstawie artykułów opublikowanych od stycznia 2012 roku do listopada 2022 roku. W przeglądzie uwzględniono wpływ alkoholu na mięśnie szkieletowe w przypadku chorób współistniejących.

Miopatia alkoholowa – skala zachorowalności

Szacuje się, że od 40 do 60 proc. osób nadużywających alkoholu cierpi na miopatię alkoholową. Dowody na to, że spożywanie alkoholu prowadzi do osłabienia mięśni szkieletowych (SKM), niezależnie udokumentowano w XIX wieku przez Jamesa Jacksona i Magnusa Hussa. W kolejnych latach badania kontynuowano w różnych ośrodkach naukowych. Współczesne dowody sugerują, że alkohol znacząco wpływa na wszystkie główne cechy masy i funkcje mięśni.

Badacze podkreślają jednak, że „patofizjologiczne mechanizmy nadużywania alkoholu są złożone i wpływają na nie czynniki genetyczne, płeć, styl życia, uwarunkowania psychospołeczne, choroby współistniejące, i wzorce spożywania alkoholu”. Dlatego zmieniające się warunki i styl życia powodują konieczność nieustannego aktualizowania danych.

Miopatia w przebiegu ostrym to rozpad uszkodzonej tkanki mięśniowej (rabdomioliza). Alkohol jest najczęstszą przyczyną rabdomiolizy nieurazowej. Może do niej dojść nawet po jednorazowym upiciu się, a objawy na ogół ustępują po 1-2 tygodniach abstynencji.

“Rabdomioliza spowodowana alkoholem wpływa głównie na mięśnie obręczy miednicy i obręczy barkowej i wiąże się ze zwiększonym stężeniem kinazy kreatyninowej i mioglobiny w krążeniu, zespołem ciasnoty przedziałowej, zwłaszcza kończyn dolnych, a w ciężkich przypadkach występuje ostra niewydolność nerek. Dowody wskazują również, że osoby cierpiące na przewlekłą miopatię alkoholową mogą wykazywać objawy epizodycznego bólu mięśni, osłabienia mięśni i ciemnego zabarwienia moczu” – tłumaczy zespół z Luizjany.

Szacuje się, że u 0,5-2,0 proc. osób nadużywających alkoholu występuje ostra miopatia alkoholowa. Najczęstszą postacią miopatii alkoholowej jest natomiast miopatia przewlekła  (CAM) – występuje u 2000 na 100 tys. osób nadużywających alkoholu. Początek CAM jest związany ze skumulowanym spożyciem alkoholu w dużych dawkach przez całe życie, dlatego objawy kliniczne obserwuje się u osób w wieku od 40 do 60 lat. Występują one częściej u osób z innymi chorobami współistniejącymi.

„Zarówno ostre, jak i przewlekłe spożywanie alkoholu zmniejsza syntezę białek i zwiększa ich degradację. Alkohol upośledza funkcję mitochondriów i przebudowę macierzy zewnątrzkomórkowej. Istnieje jednak luka w literaturze na temat znanych mechanizmów związanych z alkoholem, w tym starzenia się, roli aktywacji układu odpornościowego i komunikacji międzynarządowej, w rozwoju miopatii związanej z alkoholem. Wraz ze wzrostem średniej długości życia, zmieniającymi się wzorcami spożywania alkoholu i rosnącą częstotliwością spożywania alkoholu wśród kobiet potrzebne są aktualne badania obserwacyjne dotyczące częstości występowania miopatii alkoholowej” – podsumowują badacze.

Czy abstynencja wyleczy miopatię alkoholową?

Naukowcy dodają, że dowody sugerują, że abstynencja lub ograniczenie spożycia alkoholu może poprawić masę i funkcjonowanie mięśni, jednak nie przywracają one ich do normalnego, fizjologicznego poziomu. Zrozumienie mechanizmów patofizjologicznych może zatem pomóc w opracowaniu strategii terapeutycznych poprawiających zdrowie mięśni szkieletowych.

Źródło:

Alcohol and Skeletal Muscle in Health and Disease, 2023

Napisz komentarz

Skip to content