W Ameryce Środkowej i Północnej pokolenie ludzi dziś w wieku około 50–60 lat wyrastało w świecie, w którym półki sklepowe i reklamy zaczęły się zalewać żywnością ultraprzetworzoną – produktami zaprojektowanymi tak, by smakować intensywnie, trwały długo i były wygodne w konsumpcji. To pokolenie X i jego starsi sąsiedzi z końcówki baby boomu okazują się dziś nietypowo silnie związani z tym typem jedzenia: w badaniu opartym na reprezentatywnych danych ponad 2 000 Amerykanów w średnim wieku i starszych okazało się, że co piąta kobieta i co dziesiąty mężczyzna spełniają kryteria uzależnienia od ultraprzetworzonej żywności. To więcej niż w starszych grupach wiekowych, które dorastały jeszcze w czasach, gdy takie produkty dopiero zaczynały dominować w diecie, i dopiero potem weszły do codziennego menu.
Badacze sięgnęli po narzędzie znane z badań nad uzależnieniami od substancji psychoaktywnych – modyfikowaną Skalę Uzależnienia od Żywności Yale 2.0, która identyfikuje objawy takie jak silne, trudne do opanowania pragnienie danego jedzenia, powtarzające się, nieskuteczne próby ograniczenia jego spożycia czy objawy odstawienia. Uczestnicy badania, mimo że mówimy o produktach, które zwykle znajdują się w kuchniach i sklepach, wykazywali zachowania bardzo podobne do tych obserwowanych w przypadku uzależnień od alkoholu czy tytoniu.
Nie bez znaczenia jest kontekst kulturowy i reklamowy. W czasach młodości pokolenia X w latach 80. i 90. XX wieku marketing żywności ultraprzetworzonej często kierował swoje hasła właśnie do kobiet, reklamując niskotłuszczowe ciasteczka czy gotowe posiłki jako zdrowe rozwiązania czy sposób na kontrolę wagi. Choć te produkty niosły obietnicę ułatwień, ich skład – bogaty w sól, cukier i sztuczne dodatki – mógł przyczyniać się do kompulsywnych wzorców jedzenia i silnego przywiązania do smaku i nagrody, jaką daje ich spożycie.
Co więcej, uzależnienie od ultraprzetworzonej żywności w tej grupie wiązało się z gorszym stanem zdrowia psychicznym i fizycznym oraz z poczuciem izolacji społecznej. Osoby, które oceniały swoje zdrowie jako przeciętne lub złe albo często doświadczały samotności, częściej spełniały kryteria uzależnienia od tych produktów.
To odkrycie ma szersze implikacje niż tylko ciekawostka statystyczna. Skoro osoby, które dorastały jako pierwsze w świecie zdominowanym przez żywność ultraprzetworzoną, wykazują dziś cechy przypominające uzależnienie, rodzi to pytania o to, jak wczesna ekspozycja na takie jedzenie kształtuje nasze preferencje i zachowania żywieniowe. Naukowcy ostrzegają, że młodsze pokolenia, które konsumują jeszcze większe ilości kalorii z ultraprzetworzonej żywności, mogą w przyszłości przejawiać jeszcze wyższe wskaźniki tego typu problemów zdrowotnych i behawioralnych.
Ten obraz pokazuje, że wybory żywieniowe pokolenia X nie są tylko kwestią smaku czy nawyku, ale mogą mieć korzenie w środowisku żywieniowym, jakie ich ukształtowało, oraz w mechanizmach mózgu i ciała przypominających te znane z uzależnień od substancji.
Źródło: https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news%2C109772%2Cusa-pokolenie-x-uzaleznione-od-ultraprzetworzonej-zywnosci.html
Zostaw swój komentarz:
Dodaj komentarz